"'II. Abdülhamit ve II. Meşrutiyet dönemi ile İttihat ve Terakki hareketi, halen tarihin ve toplumsal bilimlerin, siyasetin kıskacında bulunan kapsamlı başkklannı oluşturuyor, "Kızıl Sultan mı, Ulu Hakan mı?" ikilemiyle başlayan siyasallaşma, bugün ya siyasal kültür düzeyimizle ilgili- 33 yıl sûren iktidarıda. iktidarın Babıâli'nin elinden alınıp sarayda, yani kendisinde toplanması için mücadele veren ve bununla çelişik olarak bir yandan da hukuk ve kurumlarıyla devletin merkezileştirilmesi sürecini devam ettiren Abdulhamit. bütün kuşağı etkilemiş, yetişme tarzlarının da baş etkeni olarak görülmüştür.