Alevilik - Seyyid Derviş Beyaz Ocağı ve Şeceresi – Metin Küçük – Kültür Ajans Yayınları

Derviş kelimesi bir şeyhin biatı ve terbiyesi altında bulunan demek oduğu hâlde sonraları; şeyhler ve seyyidler için de derviş ünvanı verilmiştir. Derviş Gevr bunlardan birisidir. Dervişlik tarikat ve mensubiyet anlamını ifade eder. Hazreti Peygamberin döneminde bile Ashab-ı Suffe denilen bir cemaat vardı ki bunlar Mescid-i Nebevî’nin yanıbaşındaki sundurma altında yaşarlardı ve barınırlardı. Bunlar ilk derviş olarak kabul edilmektedir ve zaviyenişin dervişler sayılır. Zaviye kavramı o yıllarda ortaya çıkmıştır. Zaviye köşe, bucak demektir. Bir sofunun ibadet için çekildiği tenha yer anlamındadır. Küçük tekke demektir. Yüzyıllar içinde dervişlik, zahidanlık tekke ve zaviyelerin örgütlenmesi olarak biçimlendi. Söylediğim gibi dervişlik; şeyhlerin, seyyidliğin de bir vasfı hâline gelmiştir.

Başka bir kelime “Ocak”tır. Alevilikte ve tarikatta, bir Alevî liderinin, ailesinin öteden beri yaşadığı ev yerine ocak denir. İşte bu ocağa bağlılık “Ocak” kavramını ortaya çıkarmıştır. Derviş Gevr Ocağıyla ilgili şecere içeren bu çalışma; yaptığım bu kısa açıklamalar çerçevesinde okunur ve değerlendirilirse yararlı olacağı inancını taşıyorum.