Ermeni - Müslüman Çatışması (1905 - 1906) – Mir Möhsün Nevvab – Türk Tarih Kurumu Yayınları

19. yüzyılın başlarında Kafkasya'daki kanlı savaşları bitiren antlaşmalar, ileride yeniden patlak vrecek çatışmaların temelini attı. Bölgeyi "Ermenileştirerek" demografik yapısını tahrip eden Çarlık Rusyası Osmanlı ve kaçrlara karşı tarihi Türk toprakları üzerinde ileri karakol görevi yapacak Ermeni Vilayetini oluşturmaya karar verdi. Çar yönetminin uyguladığı göç ve iskan politkası sonucunda on binlerce Türk/Müslüman yurtlarından edilirken, bölgenin yeni tarihi kan, gözyaşı ve ateşle yazıldı. Bugün olduğu gibi dün de Ermenileri koruyup kollayan Rus yönetimi, yapılan insanlık dışı cinayetleri, akıl almaz zulüm ve işkenceleri görmezden geldiği gibi bölgeyi kan gölüne dönüştüren haydut çetelerine destek vererek onları daha da cesaretlendirdi.