Eski Toplum 2 – Lewis Henry Morgan – Payel Yayınları

Evrimci insanbilimin kurucusu olan Lewis Henry Morgan'ın bu anıtsal çalışması, toplumcu kuramın başyapıtlarından biri olarak kabul edilmektedir. Hemen hemen tüm dillere çevrilmiş bulunan Eski Toplum'da Morgan, toplumsal evrimi, üretim araçlarındaki gelişmeye koşut olarak birbirkini izleyen üç aşamada ele almaktadır: Yabanıllık, Barbarlık ve Uygarlık. Evrimi, insanın bilinçli olarak doğayı değiştirme ve denetleme çabasının bir ürünü olarak gören Morgan, insanlığın evriminin kanbağına bağlı örgütlenme aşamasından, toprak ve mülkiyet birliğine dayanan aşamaya doğru olduğunu göstermektedir. Kitabında toplumsal örgütlenmeden siyasal örgütlenmeye geçişin, toplumsal dizgelerin gelişleri sürecinde büyük önem taşıdığını vurgulayan yazar, toplumsal örgütlenmede, anaerkil dizgenin temel oluşturduğunu ve siyallaşma öncesi toplumalrın genellikle demokratik nitelik taşığını kantılmaya çalışmata, köken bakımından tüm insanlığın bir ve tek olduğunu söylemektedir. İnsanloğlu, birbirlerinden ayrı yerlerde, belki ayrı zamanlada, aynı yollardan geçmiş, aynı süreçleri yaşayarak gelişmenin benzer aşamalarına varmıştır. Günümüzde bile, en ileri buluşları gerçekleştiren insanoğlunun düşüncesinin ilke çekirdiği, binlerce yıl önce, insan türünün ilk örneklerin kafasında yeşermemiştir. kesintisiz bir gelişme sürecidir bu; değişme sürecidir. Ve Morgan'ın söyleriyle, > Engels'in deyişiyle,