İnsanı değerlendirmenin yeni bir yolu: FlowQ
Yüz yılı aşkın süredir insanı anlamaya çalışıyoruz. Zekâ testleri geliştirdik, kişilik envanterleri oluşturduk, yetkinlik modelleri tanımladık. Ancak insanı hep parçalara ayırarak değerlendirdik. Zekâyı kişilikten, motivasyonu yetenekten, performansı psikolojiden bağımsız ele aldık. Oysa insan çalışırken, öğrenirken, karar verirken ve üretirken hiçbir zaman parçalara ayrılmaz; her zaman bir bütün olarak işler.
FlowQ: Bilişsel Yetenek ve Kişiliğin Teori ve Pratiği, bu eksik parçayı tamamlayan yeni bir değerlendirme modeli sunuyor. Kitap, Cloninger’in evrimsel nörobiyolojik kişilik kuramını, Cattell–Horn–Carroll bilişsel yetenek modelini ve Csikszentmihalyi’nin akış kuramını ilk kez tek bir teorik mimari içinde bir araya getiriyor. Böylece yalnızca bir insanın neyi yapabileceğini ya da nasıl davranacağını değil neden öyle davrandığını, hangi psikolojik ihtiyaçlarla motive olduğunu, hangi koşullarda en yüksek performansına ulaştığını ve hangi içsel örüntülerin potansiyelini sınırladığını birlikte açıklayabilen bütüncül bir çerçeve ortaya koyuyor.
Modelin en özgün yönü, kişiliği dört temel nörokimyasal sistem üzerinden yeniden ele alması ve bu biyolojik mimariyi 364.000’i aşkın katılımcıdan elde edilen geniş ölçekli verilerle doğrulamasıdır. Bu yönleriyle FlowQ, yalnızca istatistiksel örüntülerden türetilmiş bir ölçüm sistemi değil; biyolojik kuram, psikoloji ve veri biliminin kesişiminde geliştirilmiş bilimsel bir değerlendirme yaklaşımıdır.
Ancak bu kitap yalnızca yeni bir teori anlatmıyor, her bölümüyle bilimsel bilgiyi doğrudan uygulamaya dönüştürüyor. İşe alımdan liderlik gelişimine, yetenek yönetiminden kariyer planlamasına, ekip tasarımından bireysel gelişime kadar uzanan örneklerle FlowQ’nun gerçek hayatta nasıl kullanılacağını adım adım gösteriyor. Teori ile uygulama arasındaki mesafeyi ortadan kaldırarak ölçümü kararın, veriyi insan anlayışının merkezine yerleştiriyor.
Bu nedenle FlowQ; yalnızca psikoloji, insan kaynakları veya yönetim alanında çalışanlar için değil insanı daha doğru anlamak, doğru yerde konumlandırmak ve gerçek potansiyelini ortaya çıkarmak isteyen herkes için yazıldı. Çünkü geleceğin en önemli rekabet avantajı, insanı daha fazla ölçebilmek değil onu daha doğru anlayabilmektir.
FlowQ, insanı değerlendirmenin değil insanı anlamanın yeni dilini öneriyor. Bu kitap, o dilin teorisini, bilimsel temelini ve uygulamadaki karşılığını sunuyor. İnsanı bir yetkinlik listesine indirgemeden bilişi, kişiliği, motivasyonu ve akış deneyimini tek bir bütün olarak ele alan yeni bir paradigmanın kapısını aralıyor.