Fukaralığa Veda Dünyanın Kısa İktisadi Tarihi

Somon balığı yiyin. İçinde omega-3 var. Somon balığı : Bu eser, yazarın deyişiyle “tarihe cesurca bir yaklaşım” benimserken kimi zaman dağınık ve bazen de çelişkili görünen birçok ampirik veri çerçevesinde insanoğlunun uzun tarihini çarpıcı gerçeklerle gözler önüne seriyor. Neden, dünyanın bazı bölgeleri bu kadar zenginken, diğer bölgeler sefalet çekmektedir? Niçin, Sanayi Devrimi ile gelen benzersiz ekonomik büyüme ve gelişme 18. yüzyıl İngilteresi’nde ortaya çıkmış dünyanın diğer bölgeleri yoksullukla baş başa kalmıştır? Bu eşitsiz gelişmenin kaynağı neye dayanmaktadır?California Üniversitesi öğretim üyesi Gregory Clark, bu sorulara cevap ararken, dünya ekonomi tarihinin temel hatlarını basit evrelerle açıklayarak, kolay anlaşılır bir tarihi temele oturtuyor. 1800’den önce basit ama güçlü bir işleyiş olan Malthus Kapanı, teknolojik ilerleme ve değişimlerle elde edilen gelir artışlarının sonunda nüfus artışıyla kaybedilmesine yol açıyordu. Ancak Sanayi Devrimi ile birlikte maddi tüketim imkânları gelişti; toprak ve sermaye sahipleri ile eğitimliler, vasıfsız işçiler bu yeni nimetlerden yararlandı. Ancak bundan tüm toplumlar yararlanmadı, refah belirli bölgelerle sınırlı kaldı. Sanayi Devrimi, belli toplumlar içinde eşitsizlikleri azaltırken, toplumlar arasındaki uçurumu arttırdı. Bu noktada başka bir süreç yani Büyük Ayrılış başladı. Clark, ilk yayınlandığında yankılar yaratan Fukaralığa Veda-Dünyanın Kısa İktisadi Tarihi adlı bu kitabında, dünya ekonomik tarihini sorgulayıp, Malthus Kapanı’nın neden bu kadar uzun sürdüğünü, Sanayi Devrimi’nin neden küçük bir adada başladığını ve bunun sonucunda Büyük Ayrılış’ın nasıl ortaya çıktığını açıklarken, bugün dünyada ülkeler arasındaki gelir farkının 50’ye 1 oranında olduğunu ve en zenginlerle en yoksulların aynı dünyada yaşamakta olduğunu kışkırtıcı bir dille vurguluyor.