Futbol Panteonlarındaki Tanrılar – Müslüm Gülhan – Sancı Yayınları

"Bütün bilinçdışımız ortada; öfkemiz, sevincimiz, kederimiz, acımız, umudumuz, umutsuzluğumuz her şeyimiz ortada ve hep birlikte yapıyoruz bunu.Kolektif bir psikoterapi seansı.Kolektif; on binlerce, yirmi binlerce, elli binlerce kişinin bir arada olduğu büyük bir şey. Ben bunu bir ayin olarak değerlendiriyorum. Bir maç değildir; ayindir. Bu eski çağların din ayinleri gibi. Dionysos ayinleri gibi ayin, kendimizden geçtiğimiz, serotoninin tavana vurduğu, dopominin fırladığı, adrenalin yükseldiği, bütün hormonlarımızın ortada olduğu ve her şeyin özgür olduğu bir ayin. Saldırganlık; seks, tecavüz, cinayet, her şeyin serbest olduğu bir ayin.Bir Dionysos ayini, hep birlikte yaşadığımız büyük bir sevinç, hep birlikte yaşadığımız büyük bir acı. Bu ayinler bana futbolun modern bir din olduğunu düşündürüyor.Modern bir din.İlkel toplumların dinleri gibi çoktanrılı bir din. Tanrılarımız futbolcularımız.Ama değişiyor, sezonluk.Her yıl değişen tanrılarımız var; tapıyoruz, atıyoruz sonra yenileri geliyor.Ve bir dinin kurallarını uyguluyoruz, tartışıyoruz, sorgulamıyoruz.Dinlerde öyledir; tartışılmaz, sorgulanmaz, hiç kimseye hesap verilmez. Futbol böyle bir rol oynuyor; yeni bir inanç sistemi."Dr. Erdal Atabek