Gurbin – Mehmet Yaşar Baytan – Payda Yayıncılık

Hayal gücü tarihi gerçekler kurgu. Tarihsel Romanda, tarihi gerçeklerin hayal gücü ile kaynaştırılarak anlatılması, ama gerçeklerden uzaklaşmadan sunulması esastır. Burada yazar zengin hayal gücüne, tarihi gerçekler ve kısmen de olsa kurgularla hayat veriyor.Kitabı okuduğumda; bu kurguların nesilden nesle aktarılan bilgiler, kısa anekdotlar, maniler, türküler, destanlar ile romanda ismi geçen kahramanların sulbünden gelen torunlar ve ailelerinin günümüze kadar uzanan kültür mirasındaki ayırt edici özelliklerden yola çıkılarak yerleştirildiğini ve bu nedenle de gerçeğe çok yakın bir "Tarihsel Roman" yapıtının ortaya çıkmış olduğunu gördüm. Yazar; bu gün sınırlarımızın dışında kalmış olan bir köyde geçmişteki bir yaşamı anlatırken o dönemi etkileyen; örf, adet, din, doğa ve insan sevgisi, aşk, sadakat, özellikle eğitim, dayanışma ve dahası birçok sosyolojik olguyla, bir kaç ailenin öncülüğünde yaşanılan var olma mücadelesinin yanı sıra zorunlu göç serüveni ve yeni bir köy oluşumunu sıcak, duygulu ve yalın bir dille anlatıyor. Gurbin ve Murgul gibi Artvin'li ve kökleri Batum olan birçok ailenin aynı veya benzer serüveni yaşadığı ve yaşamakta olduğu kuşkusuzdur. Biz Kimiz? Nereden geldik? Nereye Gidiyoruz? Bu gün neredeyiz? Göç bitti mi? Günümüz insanları ve gelecek nesiller bu soruların yanıtlarını kitabın bütünü içinde serpiştirilmiş olarak görecekler.