Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması – Akif Yıldırım – Seçkin Yayıncılık

Kısa süreli hürriyeti bağlayıcı cezalara son çare başvurulması eğilimi, özellikle cezaevlerinin de dolmasıyla son yıllarda kendini göstermiştir. Bu kapsamda modern ceza adalet sistemlerinde kamu davasının, duruşmanın ve hükmün ertelenmesi kurumlarına yer verilmiştir.

Hükmün açıklanmasının geri bırakılması, iyi bir ceza politikasının gerçekleşmesine hizmet ettiği gibi cezaların bireyselleştirilmesi aracı olarak da işlev görmektedir. Diğer yandan kısa süreli hapis cezalarının sakıncalarını da ortadan kaldırmaktadır.

Başlangıçta sadece suça sürüklenen çocuklar bakımından düzenlenen kurum, sonrasında kapsamı genişletilerek biraz da Yargıtay'ın iş yükünün azaltılması amacıyla yetişkinler yönünden de düzenlenmiştir. Bu düzenlemeyle ilk defa kasıtlı suç işleyen ve cezası belli sınırın altında olan kişilere, mahkûmiyetlerinin hukuki sonuç doğurmasının askıya alınması bakımından bir şans tanınmıştır.

Böylelikle ceza muhakemesi hukukunun önemli konuları arasına giren hükmün açıklanmasının geri bırakılması kurumu ile ilgili olarak zengin bir literatür oluşmuştur. Ancak buna karşın insan hakları boyutlarıyla kurum ele alınmamıştır. Bu çalışmada, hükmün açıklanmasının geri bırakılması kurumuna ilişkin sorunlara çözümler önerilirken, Anayasa Mahkemesi ve AİHM kararlarından yararlanılmış ve meseleler anayasal haklar çerçevesinde incelenmiştir.