Hurufat Defterleri’ne Göre Behisni Kazası (Besni) – Muhammet Nuri Tunç – Libra Yayınları

Hurûfât Defterleri, vakıf müesseselerine dair günlük tayin ve terfi işlemleriyle ilgili berat içeriklerinin yanı sıra Osmanlı mahkemlerine, esnaf örgütlenmesine, şehir ve kır hayatına dair içerdiği bilgilerle vakıf ve şehir tarihi araştırmaları bakımından büyük bir öneme sahiptir. Nitekim bu defterlerde yer alan tayin ve terfilerle ilgili kayıtlarda şehir ve kır hayatına dair mahalle, cami, mescit, han, hamam, çeşme, mektep, medrese, zaviye, türbe, şifahane, imarethane, çarşı, pazar, mahkeme gibi öğelerle ilgili bilgiler bulunmaktadır. Hurûfât Defterleri yaklaşık yüz elli yıllık bir zaman dilimiye ilgili atama kayıtlarını içerdiğinden vakıfların, vakıf kurumlarının ve bu kurumlardaki görevlilerin süreç içerisindeki durumuyla ilgili değerlendirmeler yapılmasına imkan tanımaktadır. Ayrıca vakıf kurumlarındaki görevlilerin atamaları ve azledilmeleriyle ilgili gerekçeli bilgilerin bulunması Osmanlı vakıf müessesesinin işleyişiyle ilgili değerlendirmelere imkan tanımaktadır.

Bu eser, Behisni (Besni) kazasının 1691-1834 yılları arasındaki dinî, sosyal, hukukî ve iktisadî öğeleriyle ilgili bilgilerin yanı sıra bu kazada yer alan idari, dini, sosyal, hukuki, iktisadi kurum ve kuruluşlara yapılan görevli atamalarıyla ilgili bilgiler içermektedir.