İstiklâl Harbinde 38. Alayla Samsun’dan İzmir’e

15 Mayıs 1921'de Samsun'dan ayrılan 38. Alayın askerleri, İzmir'e varmadan geri dönmemeye yemin etmişti. Önlerinde yüzlerce kilometrelik yol, karşılarında Anadolu'nun içlerine ilerleyen Yunan ordusu vardı. Daha birkaç yıl önce İngiliz esaretinden kurtulan Yedek Teğmen A. Şevket, bu yürüyüşe bir makineli tüfek takımının komutanı olarak katıldı. Samsun'da edilen yeminin yerine getirilmesi on altı ay sürecekti.
Kütahya-Eskişehir muharebelerindeki geri çekiliş, Sakarya'da günlerce süren çarpışmalar ve Büyük Taarruz'un hazırlıkları, günü gününe tutulan notlarla anlatılıyor. Taşlıtepe'de kaybedilen mevziler, Tınaztepe'ye yapılan hücumlar, şehit düşen subaylar ve komutansız kalan bölükler, alayın geçirdiği ağır sınavların parçalarıdır. Cephanenin hesaplanarak harcandığı, askerlerin susuz kaldığı, yük hayvanlarının bakımının bile başlı başına bir meseleye dönüştüğü günlerde savaş, çoğu zaman eldeki imkânlarla sürdürüldü. Geri alınan köylerde karşılaşılan yıkım ve evlatlarını arayan aileler ise cephede kazanılan başarının ardındaki insan kayıplarını hatırlatıyor.
Soğucalı, olayları yüksek komuta kademesinden değil, emirleri uygulayan ve sonuçlarına katlanan genç bir subayın bulunduğu yerden kaydetti. Anlatısında askerî disipline duyduğu güven kadar komutan kayıplarının yarattığı çaresizlik ve silah arkadaşlarına bağlılığı da belirgindir. 1941'de yayımlanan İstiklâl Harbinde 38. Alayla Samsun'dan İzmir'e, Kurtuluş Savaşı'nın 1921–1922 yıllarındaki muharebelerini, bir alayın gündelik hayatı ve cephedeki kararları üzerinden değerlendirmeye imkân verir.