Japon Modernleşmesinde İş ve Ticaret Ahlakı

Baygan İşida (1685-1744), 17.nci yy Japonya’sında ekonomi ile ahlakı bütünleştirici rol oynamış biridir. Ticareti, bir felsefe, sanat biçimine dönüştürmüş, dürüstlük, tutumluluk, çalışkanlık devriminin yaşanmasına önayak olmuştur.Zamanın çeşitli düşünce ve felsefelerini kendince yorumlayan Baygan, kendi ticaret hayatında edindiği tecrübelerden yola çıkarak, dürüst ticaretin yöntemini halka aşılamaya ve yaymaya çalışmıştır. Açtığı yol ‘ticaret sanatı’ haline gelmiştir. Bu sanatın merkezinde dürüstlük bulunmaktadır.‘Servetin sahibi, halktır/toplumdur’.‘Müşteri ile satıcı eşit konumdadırlar’‘Tanrının rızasına uygun mutluluk’‘Tutumluluk’21,yy.Japon iş ve ahlakı onun sloganlaşmış düşünceleridir.Ve bugün dünya Japon’un üstün hizmet anlayışına gıptayla bakmaktadır.Akıl, ilahi kudret tarafından herkese eşit verilmiştir. Bu akıl, insan karakteri/mizacı/fıtratında kendini gösterir. Fıtratımız zihnimizi yönlendirir. Duygu ve düşünceleri doğru ibrede tutmak, işte ‘Ticaret Sanatı’ budur. Bunun için öncelikle ‘Kendini tanı/nefsini bil!’ demektedir.