Kültürel Belleğin Sözlü ve Eylemsel Aktarımı – Haktan Kaplan – Paradigma Akademi Yayınları

Johan Huizinga'nın "Oyun kültürün temelidir." sözüyle yola çıkan bu eser, 2018-2025 yılları arasında Bolu il merkezi ile Dörtdivan, Gerede, Göynük, Kibrisçık, Mengen, Mudurnu, Seben ve Yeniçağa ilçelerinde yürütülen kapsamlı saha araştırmalarına dayanmaktadır. Çalışma kapsamında toplam 190 çocuk oyunu kayıt altına alınmış, bu oyunların zengin çeşitliliği ilk kez sistematik bir bütünlük içinde ele alınmıştır.Bu kitap, oyunu yalnızca bir eğlence unsuru olarak değil; sosyalleşmenin, kültür aktarımının ve eğitimin vazgeçilmez bir parçası olarak değerlendirmektedir. Çocuk oyunlarının bireyin sosyal, psikolojik, bilişsel, dilsel ve psiko-motor gelişimine sunduğu katkılar ayrıntılı biçimde incelenirken; aynı zamanda oyunların Türk kültürünün izlerini yansıtan, Anadolu'nun doğal çevresinden beslenen ve İslamiyet'in toplumsal bellekteki yansımalarını taşıyan güçlü birer kültürel miras öğesi olduğu ortaya konmuştur.Eser dört ana bölümden oluşmaktadır. İlk bölümde oyun-kültür ilişkisi ve çocuk oyunlarının bireysel gelişimdeki işlevleri tartışılmış; ikinci bölümde Cumhuriyet döneminden günümüze uzanan derlemeler ile dünya çocuk oyunları karşılaştırmalı olarak ele alınmıştır. Üçüncü bölümde Bolu çocuk oyunları halk bilimi yöntemleriyle ayrıntılı biçimde çözümlenmiş; adlandırmalar, oyuncu rolleri, sözlü formüller, ceza-ödül mekanizmaları ve inanç unsurları analiz edilmiştir. Son bölümde ise oyunlar türlerine göre sistematik bir sınıflandırmaya tabi tutularak Bolu'nun kültürel zenginliği görünür kılınmıştır.