Kuruluşundan Günümüze İstanbul II. Bâyezid Külliyesi – Nazenin S. Güler – Nobel Bilimsel Eserler

Osmanlı Devleti’nin en köklü selâtin külliyeleri arasında yer alan II. Bâyezid Külliyesi, Osmanlı’nın yönetim ve şehircilik anlayışının bir gereği olarak inşa edilmişti. Yedi tepeli İstanbul’un üçüncü tepesinde, Bizans döneminin Forum Theodosiacum ya da Forum Tauri adıyla bilinen ve iki büyük imparatorluğa başkentlik yapmış şehrin en merkezî meydanına konumlandırılmıştı. Külliye, toplumun çok yönlü ihtiyaçlarına cevap verecek şekilde tasarlanmıştı. Bu kompleks; merkezde bir cami ve etrafında imârethâne, medrese, sıbyan mektebi, iki tabhâne, hamam ve II. Bâyezid Türbesi'nden oluşmaktaydı. Külliyenin cemiyet hayatında üstlendiği çok yönlü misyonu yerine getirebilmesi için kurucusu tarafından güçlü bir ekonomik altyapı hazırlanmış ve misyonuyla uyumlu bir işleyişi sağlamak üzere yönetim ve denetimden sorumlu güçlü bir kadro oluşturulmuştu. Külliyenin işleyiş esaslarını belirleyen vakfiyesi, II. Bâyezid tarafından her detay düşünülerek hazırlanmıştı. Bu sayede külliye; asırlar boyunca ayakta kalmayı başarmış ve kuruluş felsefesi doğrultusunda İstanbul’un sosyal, ekonomik ve kültürel yapısına önemli katkılarda bulunmuştur. Toplumun farklı kesimlerine yönelik çeşitli hizmetler sunan II. Bâyezid Külliyesi, Osmanlı’nın şehircilik konseptine uygun bir şekilde İstanbul’un yeniden şekillenmesinde önemli bir rol oynamıştır. Başkent İstanbul’un ikinci selâtin külliyesi olan II. Bâyezid Külliyesi bir yandan kurucusunun ismiyle anılan Bayezid semtinin oluşumuna öncülük etmiş diğer yandan İstanbul’un bir “hayrat şehri” kimliğiyle öne çıkıp tanınmasında önemli bir rol üstlenmiştir.