Melatonin ve Çinkonun Egzersize Katkıları – Oktay Kaya – Akademisyen Kitabevi

Yaptığımız çalışmada, aerobik solunum yapan canlılarda fizyolojk olarak da oluşabilen serbest radikallerin normalden fazla üretimi canlı organizma için kaçınılmaz olarak zararlar oluşturur. Bu nedenle özellikle son yıllarda oldukça yaygın şekilde araştırmalar yapılmaktadır. Uygun konsantrasyonlarda yararlı etkilere sahip olduğu için serbest radikallerin oksidatif stres oluşturabilecek konsantrasyonlara ulaşmadan antioksidanlar tarafından tamponlanması gerekmektedir. Çinko ve melatonin oldukça güçlü antioksidanlar olarak farklı deneysel iskemi-reperfüzyon çalışmalarında farklı doz ve sürelerde kullanılmıştır. Çinko, enzim aktivitesi ile melatonin sentezi ile ilgilidir. Melatonin, gastrointestinal sistemden çinko emilimi için düzenleyici aktiviteye sahiptir. Çinko ile epifiz bezi-melatonin sentezi arasındaki ilişki nedeniyle çinko, beyin fonksiyonlarını koruma ve yaşlanmayı geciktirme açısından önemli bir potansiyel olabilir. Melatonin düzeyi yaşamın üçüncü ayına kadar artmakta, bundan sonra melatonin ritmi belirginleşmektedir. Sirkadiyan ritmin gelişmesinde anne sütüyle beslenmenin büyük önemi vardır. Melatonin doğrudan uykuya yol açmaz ama, uyku zamanının belirlenmesinde önemlidir. Melatonin sentezlenmesi kış ve yaz aylarında daha fazla, bahar aylarında daha azdır. Melatonin hem suda hem de yağda eriyebilmektedir. Bu özelliği melatonin kan beyin bariyerini kolayca geçmesini sağlamaktadır. İntravenöz uygalanmasını takiben birkaç dakika içinde beyin dokusuna geçebilmektedir. Yapılan araştırmalar, melatoninin lipit peroksidasyonuna karşı koruyucu olduğunu göstermektedir. Melatonin, organizmaların antioksidan savunmasında rol alabilir. Örneğin, vitamin-E ve melatoninin her ikisinin de nukleusa bağlanabildiği ve alfatokoferolün de antikarsinojenik etkiye sahip olduğu gösterilmiştir. Benzer şekilde sıçanlarda, melatonin tedavisiyle DNA hasarının önlenebildiği gösterilmiştir. Melatonin direkt serbest radikalleri gidererek, indirekt olarak da spesifik melatonin reseptörleri...