MPLUS ve R ile İleri Düzey Psikometri Uygulamaları – Hakan Koğar, Esin Yılmaz Koğar – Pegem Akademi Yayıncılık

Mplus yazılımı, özellikle Yapısal Eşitlik Modeli çerçevesine ait alt bir model olan ölçme modellerine yeni yaklaşımların kazandırılmasına öncülük etmiştir. Hiyerarşik Modellere, Bifaktör Modellere ve Açımlayıcı Yapısal Eşitlik Modellerine ait uygulamalar temel olarak bu yazılım üzerinden geliştirilmiştir. Ölçeklerin tek boyutluluğa veya ikinci düzey modellere sıkışıp kalmış faktör yapısına ait tartışmalar, bu yeni faktör yapıları sayesinde farklı bir boyut kazanmıştır. Ayrıca son zamanlarda önemi artan Bayes yaklaşımı çerçevesinde Açımlayıcı ve Doğrulayıcı Faktör Analizi uygulamalarına verilen önem artmıştır. Bu nedenle bu faktör yapılarına ait teori ve uygulama konusunda Türkçe alanyazına katkı getirmenin Türkiye'deki Psikometri alanı için önemli olduğu düşünülmektedir.

R yazılımı ise açık kaynak kodlu olması ve tüm dünyadaki bilim insanlarının katkısı ile geliştirilmesi nedeniyle İstatistik ve Psikometri alanlarında oldukça yaygın olarak kullanılmaktadır. Bu kitap çerçevesinde R yazılımındaki geleneksel Psikometri uygulamalarından uzaklaşılarak daha güncel ve Türkçe alanyazında karşılığı henüz yeterince olmayan yöntemlere odaklanılmıştır. Değişen Madde Fonksiyonu, güncel bir yönteme ait uygulamalar ile çok boyutlu yapılardaki uygulamalar; Ölçme Değişmezliği ise Bayes yaklaşımı çerçevesinde ele alınmıştır. Madde Tepki Kuramı uygulamaları ise karma formatlı veri yapıları, çok gruplu analizler, madde takımı (testlet), parametrik olmayan ve yarı parametrik modeller ve bireyselleştirilmiş bilgisayarlı testler konularına yoğunlaşmıştır. Ayrıca Genellenebilirlik Kuramı gibi geleneksel bir Psikometri uygulamasına da yer verilmiştir.