Ortaçağdan Günümüze Adana İli ve İlçeleri Yüzey Araştırması (Kozan) – Halil Sözlü, Saliha Karagöz Yılmaz – Akademisyen Kitabevi

Eski adı Sis olan Kozan, Adana'nın iki büyük ilçesinden biridir. Geçmişi çok eski zamanlara kadar giden Kozan sınırları içerisinde Hititler, Asurlular, Roma, Bizans ve Osmanlı gibi birçok medeniyetin izine rastlamak mümkündür. Bu bakımdan Kozan gerek tarih açısından gerek kültürel açıdan önemli bir yere sahip olan Adana'nın ençok mimari esere sahip ilçesidir. Çukurova'nın ve Adana'nın önemli ilçelerinden biri olan Kozan Kilikya Bölgesinin tarihsel sürecinde çok etkili bir konumda yer almıştır. Akdeniz Bölgesini İç Anadolu'ya bağlayan kervan yolu üzerinde olması, ikliminin uygun ve toprağının verimli olması, Anavarza antik kenti ve kalesinin bulunması gibi özellikler Kozan'ın konumunu hep önemli bir noktada tutmuştur.Kültür varlıkları açısından oldukça zengin bir mirasa sahip olan Kozan ile ilgili bu çalışmamızda mezar anıtları, manastır, kilise, şapel, cami, ,bedesten, han, hamam, sarnıç, köprü, değirmen ve çeşme yapıları ele alınıp incelenmiştir. Bu doğrultuda 5 mezar anıtı, 2 manastır, 23 kilise, 3 şapel, 3 hamam, 2 sarnıç, 2 cami, 1 bedesten, 2 han, 3 köprü, 3 değirmen ve 4 çeşme tespit edilmiştir.GİRİŞ2. KOZAN'IN COĞRAFİ KONUMU VE TARİHÇESİ2.1. Coğrafi Konumu2.2. Tarihçesi3 KATALOG3.1. ROMA DÖNEMİ YAPILARI3.1.1. DİNİ YAPILAR3.1.1.1. Mezar Anıtları3.1.2. SU YAPILARI3.1.2.1. Köprüler3.2. BİZANS DÖNEMİ YAPILARI3.2.1. DİNİ YAPILAR3.2.1.1. Manastırlar3.2.1.2. Kiliseler3.2.1.3. Şapeller3.2.2. SU YAPILARI3.2.2.1. Hamamlar3.2.2.2. Sarnıçlar3.3. OSMANLI DÖNEMİ YAPILARI3.3.1. DİNİ YAPILAR3.3.1.1. Camiler3.3.2. TİCARET YAPILARI3.3.2.1. Bedesten3.3.2.2. Hanlar3.3.3. SU YAPILARI3.3.3.1. Köprüler3.3.3.2. Değirmenler3.3.3.3. Çeşmeler4 DEĞERLENDİRME VE KARŞILAŞTIRMA4.1. PLAN VE MEKÂN ANLAYIŞI4.1.1. Mezar Anıtları4.1.2. Manastırlar4.1.3. Kiliseler ve Şapeller4.1.3.1. Üç Nefli, Bazilikal Planlı Olanlar4.1.3.2. Tek Nefli Olanlar4.1.3.3. Serbest Haç Planlı Kiliseler4.1.3.4. Kiliseden Camiye Çevrilen Yapılar4.1.4. Hamamlar4.1.5. Sarnıçlar4.1.6. Camiler4.1.6.1. Kare Planlı Camiler4.1...