Paternalizm Kavramı ve Örnek Uygulamalar – Halil Kökcü – On İki Levha Yayınları

"Herkesin hayatına kimse karışamaz." Yaşı yetenlerin kolayca hatırlayacağı bir sokak röportajında meşhur olmuş bu gündelik ifadeyi inceliyor bu çalışma. Devletlerin, şirketlerin, ailenin kişiler üzerinde onların iyiliğini istediği iddiası ile tasarrufta bulunması, yapıp ettiklerine karışması, onları istemedikleri alanlara yönlendirmesi, zorlaması bunu da bir aile büyüğü, aile şefkati görünümünde yapması yeni olmadığı gibi bilinen bir durum. Bu müdahalelerin hukukiliği ve meşruluğu tartışma konusu iken insan davranışlarının çözümlenmesi ve davranışsal iktisadın ilerlemesi ile yeni bir problem ortaya çıktı: dürtme (nudge). İnsanların özgür iradelerine müdahale etmeden arzu edilen şekilde davranmalarını sağladığımızda hukukilik ve meşruluk sorunu ortadan kalkacak mı? Saçlarımın rüzgarda ahenkle dans etmesini seviyorsam ve bir kaza anında kendimden başka kimseye zarar vermeyeceksem neden motosiklet kullanırken kask takayım ki? Devlet neden beni zorunlu olarak bireysel emeklilik sistemine dahil ediyor? Bu çalışma yukarıda kısaca değinilen konuları anlamaya ve cevap aramaya çalışıyor.İÇİNDEKİLERGİRİŞBİRİNCİ BÖLÜM1. PATERNALİZM KAVRAMI VE TARİHSEL GELİŞİMİ1.1. Paternalizm Kavramı1.1.1. Paternalizmin Tanımı1.1.1.1. Geral Dworkin'in Tanımı1.1.1.1.1. Katı-Yumuşak Paternalizm1.1.1.1.2. Dar-Geniş Paternalizm1.1.1.1.3. Güçlü-Zayıf Paternalizm1.1.1.1.4. Saf-Saf Olmayan Pateralizm1.1.1.1.5. Ahlaki Refah Yanlısı Paternalizm1.1.1.2. Diğer Tanımlar1.1.1.3. Paternalizmin Savunulması ve Karşı Çıkılması1.1.2. Paternalizmin Temel Unsurları ile İlgili Tartışmalar1.1.2.1. Özgürlüğe Özerkliğe Müdahale1.1.2.2. Menfaati Arttırma1.1.2.3. Rıza Problemi1.1.2.4. Bilişsel Önyargı1.1.3. Paternalizm Kavramının Doğması ve Gelişmesi1.1.3.1. Paternalizmin Doğuşu ve Gelişimi1.1.3.2. Modern Devlet, Modern Toplum ve Paternalizm1.2. Paternalizm ve Pozitif Hukuk Uygulamaları1.2.1. Teknik Hukukta Paternalizm1.2.2. Hukuki Paternalizm Hukuki Ahlakçılık Ayrımı1.2.3. Dürtme (Nudge) Kavramı Liberal Paternalizm1.2...