Siyasal Düşünceler Tarihi - 3 – Çetin Yetkin – Gürer Yayınları

Prof. Dr. Çetin Yetkin'in hazırladığı, beş cilt olarak tasarlanan yirmi yıllık bir emeğin ürünü olan, birinci dereceden kaynaklara dayanan "Siyasal Düşünceler Tarihi" dizisinin üçüncü cildi ilk kez okurların karşısına çıkıyor.

Her bir cildi, yazarının akıcı üslubuyla bağımsız bir kitap gibi okunabilen "Siyasal Düşünceler Tarihi" dizisinin bu uğrağında Batı ve Osmanlı'daki ütopyalar, sosyalizm, komünizm ve anarşizm akımları, onları yükselten koşullarla birlikte ele alınıyor.

"XX. Yüzyıl başlarına kadar Batı-Osmanlı Türk Düşüncesinde Ütopyacılık, Sosyalizm, Anarşizm, Sendikalizm, Bilimsel Sosyalizm" alt başlıklı bu üçüncü cilt, XX. yüzyılın başlarına kadar olan dönemde Batı'da siyasal ütopyaların (Campanella, Bacon, Meslier, Mably, Morelly, Saint-Simon, Fourier, Owen, Cabet) ve Osmanlı-Türk ütopyalarının (Ziya Paşa, Namık Kemal, Halide Edip, Müfide Ferit, Ziya Gökalp, Ethem Nejat) ortaya çıkış koşullarının incelenmesiyle başlıyor.

Diğer bölümlerde Avrupa'da sosyalist eylemci düşünürler (Babeuf, Leroux, Blanqui), Batı dünyasında Anarşizm (Godwin, Stirner, Proudhon, Bakunin, Tolstoy, Kropotkin, Malatesta, Tucker, Thoreau), Sendikalizm (Pelloutier, Sorel), Bilimsel Sosyalizm (Marx, Engels) ve Osmanlı Devleti'nde sosyalist düşünce ve 1871 Paris Komünü'nün yankıları ve Şemsettin Sami özgün kaynaklara dayanılarak inceleniyor.

"Her eylem ve oluşum, günlük yaşamda bile, bir düşüncenin sonucudur. Ama bir düşüncenin biçimlenmesi de zaman ve mekân koşullarına bağlıdır. Söz gelimi Avrupa'da XIX. yüzyıldaki işçi sınıfının devrimci eylemleri sosyalist düşüncenin etkisiyledir ama sosyalizm de sanayileşme sürecinde kapitalist sınıfın sömürüsüne bir tepkidir. Bir 'Siyasal Düşünceler Tarihi' her şeyden önce bu karşılıklı ilişkiyi ortaya koymalıdır" diyen Prof. Dr. Çetin Yetkin, bu kapsamlı çalışmasında yazılmış başka siyasal düşünceler tarihi kitaplarından değil, doğrudan doğruya siyasal düşünürlerin kaleminden çıkmış kaynaklardan yararlanıyor; her bölümde, önce bu düşünürlerin ya da akımların düşüncelerini yorumsuz olarak aktarıyor, sonra okurlara genel bir değerlendirme sunuyor.

Kitapta, her dönem için Türk Siyasal Düşüncesi'ndeki gelişmeler de ele alınıyor.