Tefekkür, insanın yalnızca bilgi edinmesi değil; gördükleri, işittikleri ve yaşadıkları üzerinde ibretle düşünerek kalbini Allahu Tealâ'ya yöneltmesidir. Göklerin ve yerin yaratılışı, insanın kendi varlığı, zamanın akışı, nimetler, ölüm ve ahiret; tefekkür eden kimse için imanını kuvvetlendiren sayısız delildir. İmam Gazâlî bu eserinde, tefekkürün kalbi dirilten ve kulluğa derinlik kazandıran yönünü ele alır. Düşünmenin faziletini, hakikatini ve kalpte meydana getirdiği güzel meyveleri açıklarken; kuru bir bilgi ile ibret doğuran, insanı amele sevk eden tefekkür arasındaki farkı ortaya koyar. Eserde, kulun hangi konular üzerinde tefekkür etmesi gerektiği ayrıntılı biçimde işlenir. Allahu Tealâ'nın yarattığı varlıklar, insanın geçici dünya hayatı, nefsin hâlleri ve ahiret yolculuğu; kalbi gafletten uyandıran tefekkür alanları olarak ele alınır. Tefekkür: Düşünmenin Fazileti, hayatın akışı içinde durup kendine, dünyaya ve Rabbine dair yeniden düşünmek isteyenler için kısa fakat derinlikli bir rehberdir.