Totem ve Tabu – Sigmund Freud – Maviçatı Yayınları

Bu zavallı çıplak yamyamların, cinsel yaşamlarında bizim kendi düşüncelerimiz anlamında ahlaklı olmalarını ya da cinsel güdülerini büyük ölçüde sınırlamalarını bekleyemeyiz. Bununla birlikte yakın akraba arasında cinsel ilişkide bulunmak yani "ensest" ilişkiden çekinme konusunda bunların da en titiz özeni ve en büyük şiddeti göstermeyi görev saydıklarını da öğreniyoruz. Gerçekte bu insanların bütün toplumsal örgütlenmesi bu amaca hizmet ediyor gibi ya da onun elde edilmesiyle ilgili bir duruma getirilmiş gibi görünüyor.

Tartışma konusu yalnızca totemizm'in kendisi değil konuyla ilgili bütün konulardır. İleri sürülen her iddianın istisnaları ve karşıtları vardır. En ilkel ve en tutucu toplumlarda dahi bir anlamda eski ve arkalarında ilk durumları çoktan bozulmuş ya da gelişmiş uzun bir dönem geçirildiği unutulmamalıdır. Bu nedenle totemizmin hala yaşadığı toplumlarda totemizmin evrim geçirip değiştiğini ya da bozulduğunu görüyoruz. Totemizm'in parçalarının diğer toplumsal ve dinsel kurumların parçası haline geldiğini görüyoruz. Bazı parçaların aynı kaldığını tespit etmekle birlikte ilk içeriğinden oldukça uzaklaştığını başkalaştığını fark ediyoruz.