XIX. Yüzyılda Eskişehir Kent Merkezinde Açılan Gayrimüslim ve Yabancı Okulları – Çağıl Sağun, Selma Manaz – Dorlion Yayınları

Osmanlı İmparatorluğu kuruluşundan itibaren farklı kültür, din ve dil yapısına sahip olmuştur. Bu farklılıklar nedeniyle ilk önce Fatih Sultan Mehmed döneminde gayrimüslimlere inanç ve ibadetlerini sürdürmeleri için bazı hak ve imtiyazlar verilmiştir. Bu imtiyazlar nedeniyle Osmanlı hükümeti, mektep ve müesseselerini kurup idare etme konusunda gayrimüslimleri serbest bırakmıştır. Kanunî Sultan Süleyman döneminde ise Fransa ile yapılan barış ve dostluk antlaşmasıyla Fransa'ya ayrıcalıklar tanınmıştır. Ancak zamanla diğer batılı devletler de bu ayrıcalıklardan faydalanmıştır.Eskişehir (Sultanönü) Selçuklu döneminde bir uç şehir olması nedeniyle fazla gelişememiştir. Ancak XIX. yüzyılda demir yolunun şehir merkezinden geçmesiyle Eskişehir ve çevresi hızla gelişmeye başlamıştır. Eskişehir'de ikamet eden gayrimüslimler ile demiryolu inşaatı sırasında ve demiryolunun ulaşıma açılmasıyla gayrimüslimler ile yabancıların kendi okullarını açmaları hız kazanmıştır. Bu dönemde Rumlar; Seknis Mahallesi Rum Mektebi ve Rum İnas Mektebi, Ermeniler; Hoşnudiye Mahallesi Ermeni Hıramyan Mektebi, Fransızlar; Soeur De La Charite Fransız Mektebi, Assomptionist Fransız Okulları; Oblates de l'Assomption Rahipleri'ne ait erkek okulu, Oblates de l'Assomption rahiplerine ait kilise okulu, Oblates de l'Assomption rahiplerine ait kız okulu, Freres Francais de Saint Augustin de Assoption Ortaokulu, Assomptionist Fransız Mektebi ve Almanlar; (Eisenbahn Schule in Eski-Chehir) Alman Demiryolu Okulu'nu açmıştır.