Yerel Siyaset Açısından Türkiye’de Büyükşehir Belediye Yönetimi

Literatür taramasında büyükşehir belediye yönetiminin Türkiye’de yerel siyaset, yerel temsil ve katılım, yerel seçimler, yerelde merkezileşme ve kentsel rant olguları üzerindeki etkilerinin bir arada incelendiği bir çalışmaya rastlanmamıştır. Bu açıdan bu çalışmanın büyükşehir belediye yönetiminin yerel siyaset üzerindeki birçok farklı etkisinin bir arada değerlendirilmesi noktasında literatüre katkı sağlayacağı düşünülmektedir.

Türkiye’de büyükşehir belediye yönetiminin yerel siyasete ne gibi etkileri olduğu üzerine yapılan bu çalışma üç bölümden oluşmaktadır.

Birinci bölümde kavramsal çerçeve ile büyükşehir belediye yönetim modelleri üzerinde durulmuştur. Merkezi yönetim, yerinden yönetim, demokrasi ve yerel yönetim kavramları tanımlanarak açıklanmıştır. Dünyada ve Türkiye’de büyükşehir yönetim modelleri araştırılmış önemli modellerden Londra, Paris, Toronto ve Tokyo büyükşehir yönetim modelleri üzerinde durulmuştur. Türkiye’de büyükşehir yönetimlerinin ortaya çıkışı ve dünyadaki modellerden nasıl etkilendiği anlatılmıştır.

Çalışmanın ikinci bölümünde Türkiye’de büyükşehir belediye yönetimi ile ilgili son düzenleme olan 6360 sayılı yasa üzerinden değerlendirme yapılmıştır. Yerel temsil ve yerel katılım kavramları açıklanmış ve 6360 sayılı yasanın getirdiği değişikliklerin yerel katılım ve yerel temsil üzerindeki etkileri araştırılmıştır. 6360 sayılı yasanın getirdiği değişiklerin 2014 yerel seçim sonuçları üzerinde etkisi var mı? Sorusuna cevap aranmıştır. Bu etkisinin belirlenmesi için de 6360 sayılı yasa öncesi büyükşehir statüsünde bulunan on altı ilin 2014 yerel seçim sonuçları ve 6360 sayılı yasa ile büyükşehir statüsü kazanan on dört ilin 2009 ve 2014 yerel seçim sonuçları değerlendirilmiştir. 6360 sayılı yasa olmasaydı yerel seçim sonuçları nasıl değişirdi? Sorusuna cevap aranmıştır.

Üçüncü bölümde, merkezileşme, yerelleşme ve yerelde merkezîleşme kavramları hakkında bilgi verilmektedir. 6360 sayılı yasanın yerelleşme ve merkezileşme üzerindeki etkileri ele alınmıştır. Rant ve kentsel rant kavramlarına değinilmiş ve 6360 sayılı yasanın kentsel rant üzerindeki etkilerine yönelik tespitler yapılmaya çalışılmıştır.
Sonuç bölümünde 6360 sayılı yasa genel olarak değerlendirilmiş ve yasanın yerel siyaset, yerel seçimler, yerelde merkezileşme ve kentsel

rant üzerindeki tespit edilen etkileri özetlenmiştir. Çalışma sonucunda elde edilen tespitlerin büyükşehir belediye yönetim modelinde yapılabilecek muhtemel yasal düzenlemelere katkı sağlayacağı düşünülmektedir.