İstanbul Hükümetleri ve Milli Mücadele (Kutulu Set) – Sina Akşin – İş Bankası Kültür Yayınları

İstanbul Hükümetleri ve Milli Mücadele, Birinci Dünya Savaşı'nda Müttefik cephelerinin birer birer çöküşünün ardından, Osmanlı hükümetinin de barıştan başka bir yol kalmadığına karar vermesiyle başlayan uzun süreci mercek altına alıyor ve yorumluyor. Sina Akşin'in çok ciltli çalışması sadece bu döneme ilişkin zengin akademik çalışmaların tümünden yararlanmakla kalmıyor, Osmanlı İmparatorluğu ve Türkiye Cumhuriyeti arşivlerinin yanı sıra İngiltere, Fransa ve ABD arşivleriyle de söylediklerini pekiştiriyor.Eserin Mutlakıyete Dönüş başlığını taşıyan ilk cildi, Mütareke kararının alınmasından Damat Ferit hükümetinin 2 Ekim 1919'da çekilmesine dek uzanan dönemi kapsıyor. Akşin bu sürece, Mondros Mütarekesi'nin ardından meşrutiyetin fiilen rafa kaldırılarak monarşinin tekrar kuruluşunun nasıl damgasını vurduğunu gözler önüne seriyor. Ancak İstanbul'da bu rejim mücadelesini veren padişah ve gölgesindeki hükümetler, iki büyük sınavdan da geçmek zorundaydı: Bir yanda İtilaf devletlerinin Mütareke hükümlerinin arkasına sığınarak başlattıkları işgaller ile bunlarla ilgili diplomasi sorunları, bir yanda da Anadolu'da bu işgallere karşı başlayan Milli Mücadele…İstanbul Hükümetleri ve Milli Mücadele'nin Son Meşrutiyet başlığını taşıyan ikinci cildi Damat Ferit'in 2 Ekim 1919'da hükümetten çekilip 5 Nisan 1920'de geri gelişi arasındaki dönemi farklı bir açıdan inceliyor ve yorumluyor. Birinci cilt olan Mutlakıyete Dönüş'te Mütareke'yle birlikte meşrutiyet rejimin yerini mutlakıyete bıraktığı süreç işlenir. Akşin ikinci ciltte bu sürecin arkasından gelen yeni dönemi ve yeni siyasal anlayışları ele alıyor. İstanbul hükümetlerinin Anadolu'dan yükselen demokratik-ulusçu Milli Mücadele ile ilişkilerinin olumlu yönde nitelik değiştirir görünmesi ve bu değişimin İstanbul'daki yansımaları ekseninde derinlemesine bir inceleme…Dizinin üçüncü cildi İç Savaş ve Sev'de Ölüm, Dördüncü Damat Ferit hükümetinin kuruluşundan Sevr Antlaşması'nın imzalanmasına kadar uzanan zaman dilimini ele alıyor. ...