İstanbul’da Bir Dram – Leyla Saz – Dorlion Yayınları

İstanbul'da Bir Dram, ilk bakışta masum bir bayram armağanıyla açılan; derinleştikçe iktidar, merhamet, kader, sınıf ve kadınlık deneyimlerinin iç içe geçtiği güçlü bir insan hikâyesi kurmaktadır. Kurban Bayramı'nın coşkusuyla başlayan anlatı, kısa sürede toplumun gözden ırak bıraktığı hayatları görünür kılar ve payitahtın ihtişamlı yüzüyle virane gerçekliği arasındaki sert karşıtlık üzerinden Osmanlı İstanbul'unun toplumsal manzarasını okura sunar. Tophane'deki yoksul evlerinde onurlarını ayakta tutmaya çalışan Osman ile Fatma'nın hayatına bırakılan esrarengiz bir hediye, kaderin ani ve sarsıcı bir müdahalesi olarak sadece onların değil, temas ettikleri herkesin vicdanını ve sınırlarını zorlayan bir sürecin başlangıcına dönüşür.
Eserde mekân olarak belirlenen İstanbul ise basit bir arka plan olmaktan çıkarak hamamları, sarayları, sokakları ve sessiz köşeleriyle yaşayan bir anlatı mekânına dönüşür. Tophane Hamamı'nda kadın bedeni ve yazgısı üzerinde kurulan görünmez baskılar ile sarayda iktidarın beslediği kıskançlık ve intikamın kadınlar arasındaki ilişkileri nasıl zehirlediği yan yana getirilirken, Fatma'nın vicdanı ile Aliye Sultan'ın kudreti arasındaki karşıtlık anlatının ahlaki gerilimini taşır. Bu yönüyle İstanbul'da Bir Dram sınıfsal ve cinsiyet temelli kırılganlıkları, merhametin direnişe dönüşebilme ihtimalini ve kaderin bireysel hayatlar üzerindeki belirleyici etkisini sorgulayan, bireysel yazgılarla tarihsel düzen arasındaki çatlağı görünür kılan sarsıcı ve kalıcı bir metin olarak öne çıkar.