Kafka Eve Dönmedi – Halit Payza – Klaros Yayınları

"Eski Çin ve Hindistan'da cüzamlılar öldürülür, yakılır, çağdaş Avrupa'da ise toplumdan soyutlanır, sağaltılmaz, kaderlerine terk edilir. Veba salgını getirdiği ölümlerle birlikte yazına girdi, üzerine romanlar yazıldı, cüzzam, Avrupa sanatı için etkili ve kalıcı bir metafor olarak sanat içinde yerini aldı. Veba'yı, cüzzamı yapıtlarına taşıyan yazar, şair, ressam deli değil, acıyı, çileyi, umutsuzluğu yazıya, renge dökerek sıradanın, normalin üzerindeydi. Christopher Columbus frengiyi, çiçeği Amerika'nın gerçek sahipleri yerlilere taşıyarak soylarının tükenmesine neden oldu, Colombus tıbbi olarak deli değildi, tarih onu büyük kâşif olarak yazdı oysa işgalciydi."