Sosyal Politikaya Giriş

Sosyal politika, sanayi devrimi sonrasında ortaya çıkan işçi-işveren sorunlarını çözmek ve piyasa ekonomisinin yarattığı adaletsizlikleri dengelemek amacıyla gelişen devlet müdahaleleri ve kurumsal yapıların bütünüdür. Gelir dağılımını düzenlemeyi, sosyal adaleti sağlamayı ve toplumsal refahı artırmayı hedefler. Yani sosyal politika, insan refahını artırmak, sosyal sorunları ele almak ve kaynaklara eşit erişimi sağlamak amacıyla tasarlanmış yönergeler, ilkeler ve hükümet eylemlerini ifade eder. Sosyal adaleti teşvik etmek ve yaşam kalitesini iyileştirmek için eğitim, sağlık, çalışma, konut ve sosyal güvenlik gibi alanlara odaklanır.
Sosyal politika, devletlerin ve toplumların sosyal, demografik ve ekonomik değişim, yoksulluk, göç ve küreselleşme gibi ulusal ve küresel zorluklara nasıl yanıt verdiğini inceler. Diğer bir değişle yoksulluk, eğitim ve sağlık hizmetleri gibi sosyal sorunları ele almayı ve kaynaklara eşit erişimi sağlamayı amaçlar. Sosyal adaleti teşvik etmek ve yaşam kalitesini iyileştirmek için hükümet eylemlerini ve toplumsal normları düzenler.
Sosyal politika, sosyo-ekonomik durum, ırk, etnik köken, göçmenlik durumu, cinsiyet, cinsel yönelim, engellilik ve yaşa göre tanımlanan sosyal gruplar arasında ve ülkeler arasında hizmet ve desteğe erişimdeki eşitsizlikleri belirlemeyi ve azaltmanın yollarını bulmayı amaçlar. Bunun için çocukluktan yaşlılığa kadar yaşam döngüsü boyunca hizmet ve destek sağlama konusunda ulusal hükümetlerin, ailenin, sivil toplumun, piyasanın ve uluslararası kuruluşların farklı rollerini analiz eder. Bu hizmet ve destekler arasında çocuk ve aile desteği, okul ve eğitim, konut ve mahalle yenileme, gelir desteği ve yoksulluğun azaltılması, işsizlik desteği ve eğitimi, emeklilik, sağlık ve sosyal bakım yer alır.
Türkiye'de sosyal politika eğitimi alan öğrencilerimize ve meslektaşlarımıza yardımcı olmayı hedefleyen bu kitap işte yeni dönemde ortaya çıkan sosyal sorunlar konusunda çözüm arayışlarını kendine misyon edinen sosyal politika ile ilgilidir. Kitap, sosyal politika ve sosyal bilimler alanındaki tüm öğrenciler için olduğu kadar, sosyal hizmet, sosyoloji, kamu yönetimi ve siyaset bilimi programlarına devam edenler için de okunması gereken bir eserdir. Çalışmada emeği geçen çok sayıda kişi vardır. Bunların arasında çalışmanın her aşamasında katkılarını esirgemeyen, değerli vakitlerinden fedakârlık yaparak metinleri büyük bir titizlikle okuyup değerlendiren, kaynak desteğinde bulunan, görüşlerinden yararlandığım değerli meslektaşım Prof. Dr. Doğa Başar Sarıipek'e ve kitabı titizlikle okuyup redaksiyonunu yapan kıymetli dostum ve meslektaşım Prof. Dr. Yusuf Bayraktutan'a en derin saygılarımı ve teşekkürlerimi sunarım.

- Prof. Dr. Abdulkadir Şenkal
İzmit / 2026