İslam Felsefesinde Cevher Teorileri – Ömer Ceran – Eski Yeni Yayınları

Kadim Yunan orijinli ve çok yönlü bir kavram olan cevher, İslam Felsefesinde pek çok tartışmanın odağında bulunmaktadır. Cevhere yüklenen anlam düşüncenin seyrini şekillendiren ve düşünürün varlığa bakışını tespit etmemize imkân sunan bir mahiyet arz etmektedir. Cevher mantıkla ilgili olduğu kadar fizik ve metafizikle de ilgili bir kavramdır. Mantıkta yapılan cevher tanımı, tanım cümlesindeki konuyu ön plana çıkarırken fizikte ve metafizikte onun kendi başınalığı vurgulanmaktadır. Metafizik alandaki özellikle basit cevherler ile ilgili zihinsel düşünce süreçleri cevher hakkında farklı yorumlara olanak sağlamaktadır. Şüphesiz bu alanlar birbirinden tamamen bağımsız alanlar değildir. Dolayısıyla değerlendirmeler de birbirinden tamamen bağımsız yapılmamaktadır. İslam Felsefesinin İslam coğrafyasında üretilen felsefi düşünceler olduğu muvacehesinde biz çalışmamızda felsefenin kavramlarını kullanmalarından dolayı kelam ve tasavvuf alanındaki görüşlere de yer vererek konuyu incelemeye çalıştık. Çalışmanın sonunda ise modern dönemle ilgili bazı öneriler geliştirmeye çalıştık.